Ad

دکتر توحید ملک زاده Dr.tohid melikzade

دکتر توحید ملک زاده Dr.tohid melikzade

Public

Kanalı Görüntüle

Katılamıyor musunuz? @melikzadeh

0

4k Üyeler

Güncellendi: April 11, 2026 at 11:59 PM

Ad

About دکتر توحید ملک زاده Dr.tohid melikzade – Siyaset Telegram Channel

Azərbaycan tarixinə görə yazılarım لینک مجله بین المللی و تخصصی " مطالعات تاریخ آذربایجان " www.azerturkhistory.ir @tohidmelikzade ارتباط با من [email protected]

@melikzadeh is a dedicated channel for tohidmelikzade and tarixin with regular updates in Siyaset

Sıralama

Küresel Sıralama

#456

+2

Dil Sıralaması

#45

+1

Kategori Sıralaması

#23

-1

Üye Büyümesi (Son 3 Gün)

Toplam: 4.0K

24 saat büyümesi: +0 0%

Ad

Loading...

Derecelendirme

Giriş yapılması gerekli

Loading...

Loading recommended channels...

Son Yazılar

دکتر توحید ملک زاده Dr.tohid melikzade

6 Nis 2026 23:44

فرش پازیریک، یادگاری از ترکان ساکا و سبک فرش آذربایجان

دکتر توحید ملک زاده


تمدن کورگان یکی از تمدنهای بزرگ ترکان می باشد که برای بررسی تاریخ ترکان قدیم مطالعه آنها حائز اهمیت می باشد. کورقانها مزار بسیار بزرگی بودند که برای تامین آسایش افراد متوفی وسایل رفاهی  و زندگی ، خوردنی و حتی اسب و سلاح در این مزار گذاشته و هر کس به فراخور وسع و تواناییش خاک به قبر می ریخته تا به صورت تپه در می آمد. طبیعی است هر چه شخص مهمتر بود تپه بزرگتر می بود. وسایل مکشوفه از این قبرهای بزرگ نیز بسیار با اهمیت است. یکی از مهمترین آثار کشف شده کورقانها، فرش پازیریک می باشد که از اهمیت زیادی برخوردار است.
این فرش نفیس از سلسله گورهای بزرگی واقع در آلتای که پازیریک نامیده می شوند بدست آمده است. باستانشناس روسی، سرگئی ایوانوویچ رودئنکو در اکتشافات باستانشناسی خود در محوطه پازیریک به این فرش دو هزار و سیصد ساله رسید که در درون یخ قرار داشت. گویا سالیانی بسیار دور آب از طریق مجرایی به زیر کورقان نفوذ کرده و محوطه کورقان یخ بسته بود. باستانشناسان معتقدند این فرش برای پوشش جسد یک نجیب زاده ساکایی بکار رفته بود. با کشف این فرش، یکی از آثار فرهنگی بشریت که  از مزار یک خاقان ساکا بدست آمد به دنیای جدید معرفی گردید. 8/1 در 2 متر، ابعاد این فرش قرمز رنگ می باشد که از پنجمین کورقان آن محوطه باستانی بدست آمد.
مطالعات دانشمندان نشان می دهد این فرش متشکل از یک میلیون و دویست و پنجاه هزار گره ( ایلمک) می باشد. تیپ گرههای این فرش هم امروزه در میان ترکان آذربایجانی رواج دارد و بسیار شبیه فرش هریس می باشد. نقشهای این فرش نیز بسیار جالب است: از نقوش طبیعی نظیر حیوانات و گلها تا تصویر زنی مقدس نشسته بر روی تخت که در دستش درخت حیات دارد و در روبرویش ترک نجیب زاده¬ای سوار بر است. پروفسور آغاسی معتقد است این زن مقدس شامانی بوده یا صفت « اولو کام کاتون». دم اسبها به صورت گره هونی بسته شده است. افسار دارد ولی  رکاب ( اوزنگی ) ندارد چرا که جامعه بشریت آن زمان رکاب را کشف نکرده بود. تقریبا هزار سال بعد اوزنگی را ترکان هون به جامعه بشریت به ارمغان آوردند. جالبترین نقش دیگراین فرش،  24 خانه به مثابه 24 قبیله ترکان اوغوز می باشد. این فرش نفیس حالیه در موزه آرمیتاژ سن پطرزبورگ به نمایش درآمده است.
۱۳ دی ۱۴۰۴

2,110

0

0

دکتر توحید ملک زاده Dr.tohid melikzade

6 Nis 2026 23:44

کتاب « همه راهها به تهران ختم می شوند»:
نوشته دکتر آروین قائمیان
تحقیقی در باب اقتصاد و جامعه اسفناک آذربایجان در عصر رضاشاه پهلوی

دکتر توحید ملک زاده

بررسی تاریخ راستین آذربایجان به تدریج در حال جان گرفتن است آنهم نه با اعضای هیئت علمی حقوق بگیر دانشگاهها، بلکه با جوانانی تحصیل کرده و مسئول که نسبت به خاک و تبارشان احساس دِین دارند. بررسی ابعاد مختلف تاریخ آذربایجان از جمله مطالعات این نخبگان فرهنگی جامعه آذربایجان می باشد و در این میان بعد تاریخ اقتصادی آذربایجان نیز از چشم تیزبین محققان جوان نیز دور نمانده و با استفاده از اسناد و مدارک رسمی داخلی و خارجی سعی در بازیابی چگونگی اقتصاد تاریخ معاصر آذربایجان را دارند.
افسوس که خیانتها و اقتصاد دستکاری شده توسط دولت پهلوی در این دوره آذربایجان چنان در هیاهوی تبلیغاتی تمامیت خواهان آریایی پرست معاصر مغفول مانده که قانع کردن بسیاری از خود آسیب دیدگان این بلبشوی مصنوعی اقتصادی - فرهنگی نیز کاری بسیار دشوار است.
قبلا نوشتجات مختلفی درباره ظلم پهلوی ها به نه تنها فرهنگ و زبان ترکی آذربایجان بلکه اقتصاد آن نیز  نوشته شده ولی  جوان تاریخ پژوه اردبیلی آقای دکتر « آروین قائمیان» با نوشتن کتاب مستند « همه راهها به تهران ختم می شوند» کاری بس دشوار اما بسیار اساسی در این مورد انجام داده اند. ایشان با مطالعه موردی شهر تبریز بر اساس فقط اسناد و گزارشهای محرمانه آرشیو انگلیس سعی نموده اثرات تغییر سیستم سیاسی- فرهنگی ایران را در آذربایجان و در محدوده مرکز آن تبریز مطالعه و بحث نماید. یکی از این اثرات، انتقال زورکی قطب اقتصادی ایران از تبریز به دیگر شهرهای ایران بود به طوریکه مداخله ی دولت رضاشاه عرصه را بر ابتکار و نوآوری تجار آذربایجانی تنگ کرد و آنها را از زادگاهشان پراکنده نمود..
آقای دکتر قائمیان به زیبایی تلاش نموده سیمای اقتصاد آذربایجان دوره رضاشاهی را در فصول زیر تصویر نماید:
فصل اول: نگاهی به اوضاع اقتصادی و اجتماعی آذربایجان و شهر تبریز در دوره رضاشاه
فصل دوم: بازرگانان، پیشه وران و کارگران تبریزی در عصر رضاشاه
فصل سوم: تازیانه بر امواج: جامعه و فرهنگ در آذربایجان
فصل چهارم: تبریز، تجارت و مسیرهای مواصلاتی
فصل پنجم: بین دو سنگ آسیاب: شوروی و اقتصاد آذربایجان در عصر رضاشاه
تمام اسناد، مدارک و تحلیل های  مندرج در این کتاب به درستی علت ترکیدن سریع بغض سیاسی فرهنگی آذربایجان پس از خلع رضاشاه از سلطنت توسط متفقین در شهریور 1320 و همچنین علت بوجود آمدن حوادث 21 آذر 1324 و تشکیل حکومت ملی آذربایجان را به خوبی و رسایی بیان می کند.
برای محقق ارجمند آقای دکتر قائمیان آرزوی انتشار سریعتر دیگر کتب ارزشمندشان را دارم.
لینک خرید کتاب
https://www.instagram.com/p/CV3THr1I2TA/?utm_medium=copy_link

۱۶ دی ۱۴۰۴

دکتر توحید ملک زاده Dr.tohid melikzade

6 Nis 2026 23:44

موقعیت قره پاپاق ها در اسناد رسمی سال ۱۹۲۷ ترکیه

دکتر توحید ملک زاده

« قره پاپاق ها در آذربایجان درناحیه "آواجیق " و جنوب دریاچه اورمیه در ناحیه سولدوز زندگی می کنند. قره پاپاق های ساکن آواجیق به خود «آیروم» می گویند. تقریباً صد سال قبل که اینان تحت اداره ترکیه بودند احتمالاً در زمان تحدید حدود در ایران مانده اند. در اصل از جنوب قافقاز از اطراف «گویجه گول» به این منطقه آمده اند. قره پاپاق ها در ترکیه در منطقه «قره کوسه»، «کوله صور»، «تاشلی چای» و سایر روستاها زندگی می کنند. قره پاپاق ها یا آیروم ها شعور ترکی خود را محافظه کرده اند. رئیسشان "علی قولوخان امیر تومان" در "کلیسا کندی" مرکز "آواجیق" ساکن است. این شخص در عین حال نائب الحکومه آواجیق می باشد. در سایه این مأموریت دولتی با استفاده از نفوذش از منطقه محافظه می کند و در سایه نفوذش بر مردم در مقابل حکومت ایران از خودش حفاظت می کند. فرمانده سابق شمالغرب محمد حسین خان آیروم از همین قره پاپاق های آواجیق بوده و فامیل "علی قولوخان" می باشد. آیروم های آواجیق ساکنان 56 روستا را تشکیل می دهند. علاوه بر آواجیق، قره پاپاق های آیروم در چالدیران و سوکمن آووا هم زندگی می کنند.
قره پاپاق های سولدوز هم در اصل با قره پاپاق های آواجیق فامیل هستند و جمعیت 250 روستا را تشکیل می دهند. قسمتی از این روستاها به صورت مخروبه است. شش سال قبل در فتنه سیمیقو مناطق سلماس، اورمیه- ساووجبلاغ اشغال و منطقه سولدوز و قره پاپاق ها هم ضرر و زیان دیده بودند. روستاهایشان تخریب و از فرط گرسنگی جمعیت زیادی تلف شده بود.
قسمتی از اینان به سمت مراغه مهاجرت کردند. رئیسشان "خسروخان امیر تومان" در روستای «چیه نه وÇiyənəv » "رشید السلطنه رضا قولوخان امیر تومان" در روستای «نه غه دی» ساکن می باشد.»
منبع: ایران آذربایجانی تدقیق راپورو، ترجمه به فارسی: آذربایجان در اوایل دوره پهلوی، ترجمه دکتر توحید ملک زاده، انتشارات اختر، تبریز، 1388

۹ دی ۱۴۰۴

2,560

دکتر توحید ملک زاده Dr.tohid melikzade

6 Nis 2026 23:44

شعار « کوچکترین متحد متفقین» آشوریها در جنگ جهانی اول، و امروز، بیان « اکراد تنها متحد آمریکا و اسرائیل در خاورمیانه»

دکتر توحید ملک زاده



جنگ جهانی اول گرچه بین دول بزرگ اروپایی، عثمانی و روسیه درگرفت ولی شگرد اصلی دول متفق( روسیه، انگلیس و فرانسه) برای شکست عثمانی استفاده از اقلیتهای ارمنی و نسطوری مسیحی مشرق زمین و در قلب دنیای اسلام بود.
از اوایل قرن نوزدهم میسیونرهای مذهبی اروپایی-آمریکایی با بسیج تمام امکاناتشان توانستند عنان مسیحیان شرق را در دست گیرند تا بتوانند بعدها از آنها استفاده کنند. تحرکات ارامنه علیه عثمانی با تحریک مستقیم اروپائیان و کمک لجستیکی روسیه سبب شد تا عثمانی در شرق خود به ضعف گراید. در جنگ جهانی اول نسطوری های عثمانی و سپس سریانی های آذربایجان که از سوی میسیونرها و مورخین اروپایی آشوری نامیده شدند وارد شدیدترین درگیری ها با ترکان آذربایجان و عثمانی شدند. افسران رده میانی اروپایی اینان را متحد کوچک خود نامیدند و  آشوری ها هم اینرا باور کردند. اشتباهات استراتژیک پی در پی مارشیمون ، پطروس  و سورمه در کشتار اهالی آذربایجان و ایجاد فجایع جیلولوق سبب شد تا این قوم تا مرز انقراض هم برود و امروزه هنوز هم که هنوز است نتوانستند در این کوران حوادث کمر خود را راست کنند. دهها کتاب در مورد متحد بودن با متفقین نوشتند، برای دست و پا کردن یک وطن مستقل در غرب آذربایجان و شمال عراق به کنفرانس صلح پاریس هیئت ها فرستادند ولی نشد که نشد. کسی اهمیتی به این به اصطلاح متحد کوچک نداد. آنان موقع برگشت به روستاهایشان در اورمیه و سلماس هم نمی توانستند در چشم همسایگانشان نگاه کنند و سالها در انزوا زیستند، املاکشان رفت و در فقر نسبی زندگی کردند.
حال مثل اینکه تاریخ در حال تکرار است. این بار علاوه بر اروپائیان، تعدادی از درس خوانده های اکراد عشایر نیز سرمست از خروج نیروهای ایران و متحدینش از سوریه، با افتخار خود را تنها متحد آمریکا در منطقه اعلام کرده و در این اوضاع پیچیده سوریه و عراق، منتظر معجزه ای دوباره در منطقه هستند که با خامی مجلس آن زمان ترکیه و با دستان آمریکا در شمال عراق رقم خورد.
نقش نخبگان هر قوم در صعود و سقوط  آن قوم یک سرفصل مهم در  فلسفه تاریخ است. بیان کردن اتحاد اکراد با آمریکا در ۲۰۲۵م، تکرار اتحاد نافرجام قوای مسلحه مسیحی غرب آذربایجان در ۱۹۱۸م با روسیه و اروپا می باشد که به خیر ختم نشد.
آیا تاریخ تکرار می شود؟
آیا در سایه این اتحاد خود خوانده، شهرهای منطقه شار خواهد شد  تا شارنامه ای برای آنها نوشته شود؟
جواب آن برای همه مشخص است ولی چرا برای نویسندگان و تئوریسین های آن قوم مشخص نیست مساله ایست که باید مردم از این نخبگانشان بپرسند....

۱۲ دی ۱۴۰۴

دکتر توحید ملک زاده Dr.tohid melikzade

6 Nis 2026 23:44

چرا دولت ماد یکی از فراگیرترین دولتهای اراضی آذربایجان باستان می باشد؟

دکتر توحید ملک زاده

برخلاف آنچه كه امروزه شايع شده مادها نه يك قبيله منفرد بودند  كه در آذربايجان ساكن شده اند ( اتحادیه ای از اقوام التصاقی زبانی بودند که دولتهای اورارتو، ماننا، ساکا و غیره را تشکیل داده بودند) و نه به رغم عقيدة شايع داير بر اين كه منابع مربوط به تاريخ ماد فوق‌العاده ناچيز است، منابع مختلف تاریخی و باستانشناسی از قرن نهم تا هفتم ق.م نه تنها براي احياي اولیه تاريخ آذربايجان كافي است بلكه جزئيات مهمي از آن دوران را نيز روشن مي سازد. ( دیاکونوف، تاریخ ماد، ص139) این اطلاعات تا امروز برای هیچ ملت دیگری وجود ندارد.
با تغيير و تحولات در اوضاع سياسي آنروزگار آذربايجان، گفته می شود: هفت قبيلة آذربايجان باستان كه قبلاً جزو اتحاديه ماننا و اورارتو و ساكايي بودند اتحاديه اي تشكيل دادند که بعدها يونانيان باستان آنها را ميد يا آنچه ما ماد مي دانيم ناميدند. اين قبايل را هرودوت چنين نام مي برد:
1 – بوآساي        Bousai      2 – پارئلاكئنوي                Parela Kenoi       3 – آستروخات                            Stroukhotes  4 – مغ                Magai      5  – بوديو               Boudioi     6 – آريزانتو         Ariazantoi       7 – ماد Mid
امروزه معاني تمام هفت قبيله ماد در زبان تركي اشتقاق يابي شده است.( برای اطلاع بیشتر، ر.ج، ایران تورکلرینین اسکی تاریخی، دکتر ذهتابی)
با اینحال متاسفانه در کتيبه ها و لوحه های آشوری، بابلی، ايلامی و اورارتويی، هم زمان با دوره تشکيل دولت ماد، هيچ نشانه ای از شش قبيله ای که هرودت ذکر کرده، وجود ندارد. "ناصر پورپيرار" که خواب از چشمان تمامیت خواهان ایرانشهری ربوده است، در جلد اول، کتاب "تاملی در تاريخ ايران " با آوردن قسمتهايی از نوشتجات "هرودت"، ثابت ميکند که "هرودت" تاريخدان نبود، بلکه يک نقال بود و نوشته های او ارزش تاريخی ندارد.
مغ نام قبيله اي بود كه در عين حال مقام روحاني داشتند ( دیاکونوف، تاریخ ماد، ص480 )كه بعد از توسعة نفوذ زرتشتي الزاماً به آن دين گرويده تبليغ و اصلاح تعاليم آن را در اعصار خود گرفته و به تدريج موفق به تشكيل طبقه روحاني متنفذ شده و كار انحصار طلبيشان به جايي رسيد كه واژه مغ با موبد زرتشتي مترادف گرديد (رئیس نیا، رحیم، آذربایجان در سیر تاریخ ایران ، ص778). عموم مردمان مغان مقدس را احترام مي كردند، امور عامة خلق بر طبق نصايح و موافق صلاحديد مغان ترتيب و تمثيت مي گرفت و مخصوصاً در دعاوي اشخاص دقت مي كردند و با نهايت مواظبت، جريان وقايع را مد نظر گرفته فتوي مي دادند و ظاهراً هيچ چيزي را مردمان درست و قانوني نمي دانستند مگر آنكه به تصديق مغي رسيده باشد و عمده ترين اموري كه مغان به آنها مي پرداختند غير از اجراي مراسم ديني عبارت بود از قضاوت و ثبت ولادت افراد، اخترشناسي و پيشگويي و تعبير خواب و وعظ ، ام.ري از اين قبيل و عشريه و صدقات و جرايم ديني و نيز املاك. شامان ها يا قام ها كه به نامهاي مختلف اوزان ، باخشي/باخسي/باقسي/بخشي آمده كاري جز كارهاي فوق انجام نمي دادند. می توان گفت توپونیمهای مغان، روستای مغانجوق و حتی  ماکو برگرفته از کلمه ماق/ مغ می باشد. جالب اینکه در زبان انگلیسی   magic  که اخذ شده از ماق/ مغ می باشد به معنای جادوگر می باشد.
مطالعة نامهاي شهرها و ولايات ماد نشان مي دهد كه آنان آريايي نيستند. (دیاکونوف، تاریخ ماد، ص145). در کتیبه هایی که در بين سالهای 673-744 ق . م پس از بارها لشکرکشی اقوام دیگر به آذربایجان شامل اورارتو و ماننا نوشته شده و در  آنها اسامي تك تك قلعه ها، شهرها،رودها، كوهها، قبايل، رهبران و سركردگان دولت ماد را  نام برده اند، با اینحال در بين آنهمه اسامي ذكر شده هيچ اسم به اصطلاح آريائی ديده نميشود. اين اسناد ثابت می کنند که ساكنين آذربایجان باستان نه تنها آریایی نبودند بلکه التصاقی زبان بوده اند. .
چنین به نظر می رسد نام آذربایجان به تدریج از این دوران شیوع یافته  جزو اسامی اسطوره ای منطقه شده است. بعدها این نام اسطوره ای به جغرافیای امروزین آذربایجان اطلاق گردید...
۵ دی ۱۴۰۴

دکتر توحید ملک زاده Dr.tohid melikzade

6 Nis 2026 23:44

تومروس خانم تورک: سرکوبگر کوروش

دکتر توحید ملک زاده


هرودوت که منبع اصلی تاریخ نگاران اندیشه متوهم « ایرانشهری » به اصطلاح عصر هخامنشی و کوروش می باشد روایتی تاریخی از داستان کشته شدن کوروش بدست تومروس خاتون فرمانروای ماساژت ها / ساکاها ( یکی از اقوام ترکان باستان)  آورده است که موضوع فیلم « تومروس» ساخت کشور قزاقستان شده است. روایت تاریخی کشته شدن کوروش توسط ترکان ماساژئت به مذاق خودبزرگ پندارهای مضر بشریت خوش نیامده و با هیاهو و هوچی گری همیشگی سعی در باجگیری از علم و هنر می باشند.
نقل است کوروش بزور از پادشاه ترکان یعنی تومروس خاتون ( فرمانروایی از 570 ق.م تا 520 ق.م) درخواست ازدواج می کند تا به کشور ترکان حمله نکند که با پاسخ منفی تومروس خاتون مواجه می شود. کوروش برای تصاحب به زور تومروس، راه لشکرکشی را برمی گزیند که در این لشکرکشی با انبوه سپاه ترکان به فرماندهی توروس خانم مواجه شده و در جنگ کشته می شود (529 ق.م ). نقل است سر بریده کوروش به نزد تومروس خاتون آورده می شود. وی سر بریده شده کوروش را در ظرف پر از خون انداخته می گوید:
« ای کوروش خون آشام! سالها از خوردن خون مردم سیر نشده بودی حالا عطش خونخواری خود را با این خونها رفع کن».
داستان کشته شدن کوروش توسط تومروس ملکه ترکان باستان در کتب مختلف تاریخی دوره رونسانس به کرات روایت شده و در طی تاریخ به شکل اسطوره درآمد. حتی در سال 1707 اپرای « تومروس ملکه ساکاها »  در لندن به صحنه رفت.
در بعد هنری نیز، صحنه انداختن سر بریده کوروش در ظرف خون، الهام بخش تابلوهای نقاشانی چون Peter Paul Rubensin ، Frankenthal porcelain, c. 1773  ، Mattia Preti, Tomyris Receiving the Head of Cyrus, 1670–72  ، می شود.
به سبب بعد مسافت حادثه و محل سکونت هرودوت، جزئیات این روایت چندان معلوم نیست. محل کشته شدن کوروش یعنی 100 کیلومتری شمال رود آراکس و در عین حال مملکت ماساژئت یا ماساگئت ها نیز مورد بحث است. عده ای از تاریخ نویسان غربی  محل کشته شدن کوروش را در ترکمنستان امروزی می دانند. بسیاری از محققین هم آراکس را همان یونانی شده رود ارس آذربایجان می دانند. یعنی تومروس ، کوروش را در اراضی آذربایجان شکست داده و سر بریده شده است.
ماساژئت ها با دارا بودن عرف و عادت عمومی ترکان، بلاشک جزو ترکان باستان بودند.به روایت هرودوت: «  لباس پوشیدن و شیوه زندگی ماساژئت ها  شبیه سکاها است. آن‌ها هم بر روی اسب و هم با پای پیاده می‌جنگند. هر دو شیوه جنگیدن آن‌ها عجیب است. آن‌ها هم با کمان و هم نیزه می‌جنگند ولی سلاح مورد علاقه آن‌ها تبر جنگی است. سلاح‌های آن‌ها از زر یا برنج است. برای نوک نیزه‌ها و نوک پیکان‌ها و تبرهای جنگیشان از برنج استفاده می‌کنند و برای پوشش سر، حمایل و کمربند از زر. به همین ترتیب اسبهایشان نیز بسیار مجهز هستند. زره سینه اسبها از برنج است ولی زره کمر و صورت اسبها از زر است. آن‌ها نه از آهن و نه از سیم استفاده نمی‌کنند زیرا در سرزمین آن‌ها این دو فلز نیست و به جای آن زر و برنج فراوان است.( هرودوت، کتاب ۱، بند ۲۱۵. ترجمه مرتضی ثاقب فر)
فیلم مشهور تومروس ساخته آکان ساتایف، فیلمساز ۴۵سالهٔ کشور قزاقستان برای اولین بار در شهر نور سلطان، پایتخت قزاقستان، در تاریخ ۲۵ سپتامبر ۲۰۱۹ به نمایش درآمد. با نمایش این فیلم آنچه که متوهمین خود آریایی پندار بافته بودند و به خورد جماعت عادی داده بودند رشته شد. با اکران این فیلم تاریخی که براساس روایت هرودوت از کشته شدن کوروش ساخته شده، این جماعت متوهم، از این متوحش شده اند که جواب سوال مردم پرسشگری که می پرسند:« با کدام امکانات جسد کوروش به محل معبد سنگی که از محل حادثه حداقل 2000 کیلومتر فاصله دارد آورده شده و چگونه این مکان یکباره به پاسارگاد و محل دفن کوروش تبدیل شده است؟ » را با کدام تحریف دوباره بدهند.
۶ دی ۱۴۰۴

دکتر توحید ملک زاده Dr.tohid melikzade

6 Nis 2026 23:44

http://azerturkhistory.ir/
مجله بین المللی تاریخ آذربایجان و ترک

2,320

0

0

دکتر توحید ملک زاده Dr.tohid melikzade

6 Nis 2026 23:44

خلط مفاهیم و روز کریسمس و اول سال نو میلادی در ایران
دکتر توحید ملک زاده

اکثر شهروندان ایران، عمدتا  تفاوتی بین دو موضوع متفاوت کریسمس و آغاز سال نو میلادی  ندیده و در پیامهای تبریکشان بجای تبریک کریسمس ( روز تولد حضرت عیسی مسیح )، سال نو میلادی را به هموطنان مسیحی تبریک می گویند(در اورمیه این مورد هم دیده می شود) حال اینکه این دو موضوع سوای هم می باشند.
کریسمس جشنی است در آیین مسیحیت که به منظور گرامی‌داشت زادروزعیسی مسیح برگزار می‌شود. بسیاری از معتقدان کلیسای کاتولیک روم و پیروان آیین پروتستان، کریسمس را در روز ۲۵ دسامبر / 4 دی جشن گرفته و بسیاری آن را در شامگاه ۲۴ دسامبر نیز برگزار می‌کنند. اعضای بیشتر کلیساهای ارتودوکس در سراسر دنیا نیز روز بیست و پنجم دسامبر را به عنوان میلاد مسیح جشن می‌گیرند. بنابراین مسیحیان معتقد به کلیسای کاتولیک، پروتستان  و ارتودوکس آشوری، کلدانی روز 25 دسامبر/ 4 دی را به عنوان زادروز عیسی مسیح گرامی می دارند. ولی  براساس اعتقدات کلیسای گریگوری ارمنی، عیسی مسیح در 6 ژانویه / 16 دی متولد شده است بنابراین کریسمس ارامنه 6 ژانویه محسوب می شود. امروزه اکثرمحققین، عید کریسمس را همچون شب چیلله بقایای عیدی سرتاسری از انسانهای چندهزار سال می دانند که ارتباط مستقیمی با تقویم  دارد. چندین صد سال پس از میلاد مسیح، اوایل دی به عنوان تولد عیسی مسیح اعلام شد تا جشنی که در همان روزها برای آزادی خورشید از اسارت گرفته می شد فراموش شود.
سال نو میلادی که تقریبا تقویم اکثرکشورهای جهان هست تقویمی است رومی الاصل که عمدتا با کریسمس ارتباطی ندارد و مربوط به شروع سال نو به صورت قراردادی است کما اینکه در ایران به صورت قراردادی اول حمل یا فروردین امروزی یا تقویم جلالی ( به نام سلطان جلال الدین ملکشاه) را آغاز سال نو می دانند . در ۱ ژانویه ۱۶۰۰ میلادی، اسکاتلند اولین کشوری بود که ۱ ژانویه را به عنوان اولین روز سال اتخاذ کرد و از آن به بعد این تقویم در اکثر کشورهای جهان رایج گردید.
با توجه به این توضیحات تبریک سال نو میلادی بجای کریسمس به هموطنان مسیحی نمی تواند توجیهی داشته باشد چرا که اولا این تقویم نه تنها رایج درسیستم اداری ایران نیست بلکه در میان مسیحیان ایرانی نیز کاربرد ندارد در ثانی سال نو میلادی ارتباطی با کریسمس یا زادروز عیسی مسیح ندارد.

۱ دی ۱۴۰۴

دکتر توحید ملک زاده Dr.tohid melikzade

6 Nis 2026 23:44

تبعات شکست عثمانی در ساری قمیش ارضروم در آذربایجان، فاجعه جیلولوق

دکتر توحید ملک زاده



دنیای جدید، دنیایی است به هم تنیده. از نظر علمی ثابت شده بال زدن یک پروانه در ژاپن، کشوری در غرب را تحت تاثیر خود قرار می دهد. فاجعه ساری قمیش نیز به نحو شگفت انگیزی آذربایجان را تحت تاثیر خود قرار داد.
روسیه قرن نوزدهم کشوری بود که تلاش می کرد به جنوب، غرب و جنوبغرب سرزمینش  تسلط  یابد. پیشروی روسیه تا شهر میانه و سپس عقد قراردادهای گلستان و تورکمانچای  باعث حذف قدرت های محلی خانات آذربایجان در شمال ارس شد. پیشروی در سمت ترکستان و تصرف خانات بخارا و رسیدن به اراضی تورکمن تا دوران ناصرالدینشاه ادامه یافت.
در سوی عثمانی نیز پیشروی در شمال دریای سیاه و تصرف اراضی تاتارهای کریمه ادامه داشت. روسیه دولتی بود که به تاخت هزاران کیلومتر مربع را در مدتی اندک متصرف می شد.
در سالهای ۱۸۸۰ میلادی طی نبرد بزرگی در منطقه قارص و اردهان، این مناطق همراه با باطوم به تصرف روسیه درآمد. روسها تا مرز ارضروم رسیدند..
دو شهر گومری و قارص با فاصله ۴۰ کیلومتری سرنوشت عجیبی پیدا کردند. دو برادر اورموی که ساکن دو شهر فوق بودند با تصرف گومری، یکی تبعه روسیه گردید و پسرش حیدرخان عمواوغلی شد و دیگری که ساکن قارص بود تبعه عثمانی و پسرش ابراهیم آقا قارصلی شد. این دو پسر عمو در مشروطه خواهی آذربایجان، قفقاز و عثمانی نقش فراوانی داشتند.
در عرفه وقوع جنگ جهانی اول، تلاش روسیه برای پیشروی در اراضی ایران بود. روسها تا سال ۱۹۱۰ م تمام آذربایجان و از جمله کل مرز با عثمانی را اشغال کرده بودند. تصور کنید روسها از ماکو تا بانه را به کنترل خود درآورده بودند.
وقوع جنگ جهانی اول، علیرغم اعلام بی طرفی، ایران را هم درگیر کرد. عثمانی از ایران خواست تا روسها را از قلمروش اخراج کند. البته که ایران قدرتی برای این کار نداشت. بنابراین آذربایجان  صحنه درگیری قوای دو دولت شد.
انوپاشا فرمانده کل قوای عثمانی برای راندن روسیه از جبهه های شرق ، در آذر ۱۲۹۳ شمسی یکصدهزار تن از سربازان عثمانی را در منطقه ساری قمیش ارضروم سردترین منطقه ترکیه و کوههای الله اکبر آنجا مستقر کرد. در این فصل سال و در آن هوای ۴۰- انجام عملیات نظامی بدترین تصمیم یک فرمانده بود. در اثر این تصمیم اشتباه، کل قشون عثمانی از سرما یخ زد و نابود شد.
با نابودی قوای عثمانی در ساری قمیش کل آذربایجان و شرق آناطولی تا انقلاب بلشویکی در روسیه در اشغال روسیه ماند و زمینه برای مانور قوای مسیحی ارمنی-آشوری در منطقه مساعد شد. تلاش نافرجام قوای مسلحه مسیحی برای پاکسازی قومی غرب آذربایجان و قتل عام ترکان آذربایجان به فاجعه جیلولوق مشهور است.( برای اطلاع بیشتر .مراجعه شود به کتابم به نام: آذربایجان در جنگ جهانی اول یا فجایع جیلولوق، نشر اختر تبریز)
۲ دی ۱۴۰۴

دکتر توحید ملک زاده Dr.tohid melikzade

6 Nis 2026 23:44

۱۰ دی، ۱۱۴ مین سالروز کشتار آزادیخواهان آذربایجانی توسط روسها  در  ۱۲۹۰ ش

دکتر توحید ملک زاده



آذربایجان و تبریز از اردیبهشت 1288 شمسی به اشغال روسها درآمده بود. اهالی آذربایجان براساس صلاحدید انجمن تبریز برای اینکه بهانه ای به روسها ندهند سیاست مدارا را در پی گرفتند. با اینحال سیاستهای ایذایی روسیه تزاری علیه مردم آذربایجان هر روز ادامه داشت.
با اشغال آذربایجان توسط روسها، آذربایجان نه تنها نتوانست در تعیین ساختار نو اداری، اجتماعی و فرهنگی  « ایران نو» نقشی داشته باشد بلکه با سیاستهای دولتهای « ایران نو » از ایالت اول ممالک محروسه قاجار به یک ایالت اشغال شده منزوی تبدیل شد. با این اقدام خیال روس و انگلیس از بابت فشار به تهران راحت شد چرا که منبع قدرتمندی مانند آذربایجان را از گردونه ضدیت با استعمار خارج کرده بود.
24 ذیقعده 1329/ 24 آبان 1290 دولت ایران علیرغم میل مجلس،  اولین اولتیماتوم روسها برای اخراج کارشناس مالی دولت ایران، مورگان شوستر آمریکایی ، و تعهد دولت ایران به کسب توافق با دولتین روس و انگلیس برای استخدام مستشار خارجی را قبول کرد. 7 ذیحجه 1329 / 7 آذر 1290 در طی دومین اولتیماتوم روسها، انجمن تبریز که آن موقع در اشغال روسها بود، در مخالفت با این اولتیماتوم بیانیه داده و مردم تبریز علیه روسها به تظاهرات پرداختند.
29 ذیحجه 1329/ 29 آذر1290 دولت ایران اولتیماتوم روسها را قبول کرده  و جنگی نابرابر میان مجاهدین آذربایجانی با قوای مجهز روسیه تزاری روی داد که چهار روز طول کشید. 2 محرم 1330/ 1 دی 1290 محل انجمن تبریز اشغال و ویران شد  ۳ دی ۱۲۹۰ش با حملات روسها انجمن ایالتی تبریز منهدم شد و بدین ترتیب کار انجمن تبریز و نهایتا انجمنهای کل آذربایجان به اتمام رسید.  ۵ محرم/ ۴ دی ۱۲۹۰کل تبریز به تصرف روسها درآمد.
روسها پس از تسلط كامل بر تبريز ، به مجاهدان مسلح تبريز فرمان دادند يا تبريز را ترك كنيد و يا اينكه اسلحه هايتان را به ما تحويل دهيد. از آنطرف ، روسها قشون جديدي وارد تبريز كردند.
به هر حال تعدادي از مجاهدان تسليم شده و عده‌اي نيز تصميم به مهاجرت به سلماس گرفتند كه آنروزها كانون آزاديخواهان آذربايجان شمرده مي شد.قصد آنان پناهندگی به عثمانی بود. از مجاهدین آذربایجانی جمعی در تبریز مانده و بر ادامه جنگ تاکید کردند.

در ادامه حملات روسها، ثقه الاسلام تبریزی که قبلا بخاطر آزارها و دستگیری های بی دلیل مشروطه خواهان توسط روسها علیه آنان اعلام جهاد داده  که عاقبت الامر روسها با دستگیری وی و بدار كشيدن ثقه الاسلام ، دو پسر علي موسيو، شیخ سلیم،  ضیا العلما، محمد قلی خان دایی ضیاالعلما، صادق الملک، آقا محمد ابراهیم قفقایچی در عاشورای ۱۳۳۰/ ۱۰ دی ۱۲۹۰ش نفرت خود را از مردم آزاده نشان دادند . چند روز بعد روسها يك آزادیخواه سلماسي به نام ميرزا محمود سلماسي را در تبريز کشتند.
پس از انقلاب اکتبر روسیه، دولت شوروی هیئتی را به تبریز اعزام کرد و به عنوان عذرخواهی دسته‌گلی بر مزار ثقه الاسلام گذاشتند.
چند سال قبل منبر و عصای شهید ثقه‌الاسلام و مهرهای خاندان آن زنده‌یاد در یکی از روستاهای دوردست شهرستان ورزقان استان  آذربایجان‌شرقی یافت شد.
۳ دی ۱۴۰۴

Showing 10 of 10 posts

No more posts