سر نوشت

Public

مشاهده کانال

نمی‌توانید بپیوندید؟ @soltanirenani600

۷k عضو

به‌روزرسانی شده: May 16, 2026 at 8:39 AM

سر نوشت

📝 یادداشت‌های محمد سلطانی رنانی ✍ قلم بر دوش، آموزگار، دین دانِِ بی‌نشان 🆔️ @msr600600 [email protected] Instagram page: @mhmdrnny https://msr600.blog.ir

Join @soltanirenani600 for exclusive mhmdrnny and msr600gmailcom content and discussions in 23

رتبه‌بندی

رتبه‌بندی جهانی

#456

رتبه‌بندی زبان

#45

رتبه‌بندی دسته‌بندی

#23

-1

رشد مشترکان (6 روز گذشته)

مجموع: 7.0K

رشد 24 ساعت: +0 0%

آخرین پست‌ها

سر نوشت

۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۵، ۱۸:۰۳

از
خدای موسی
تا
گوساله سامری

موسی نبود، رفته بود که بیاید، قرار بود پس از سی شب بیاید، نیامده بود، نه روز سی‌ام، و نه فردایَش، و نه پس‌فردایَش... زمزمه‌ها بلند و بلندتر شد، مردمان به رهبری موسی از سایه فرعون گریخته بودند و از آبادانیِ مصر به صحرایِ سینا آمده بودند، و موسی رفته بود! نبود!
سرگردان شدند، در پیِ کسی که پیش بیفتد، سخنی بگوید، پرچمی بردارد، نشانی برآورد، دور او جمع شوند، دورش بچرخند...
سامری از خاندان موسی بود، از تبار ابراهیم و اسحاق و یعقوب، او هم پیامبرزاده بود! سامری در دل داشت که بر جایِ موسی بنشیند، سخن بگوید، سخنش شنیده شود، پیشوا شود...
او می‌دانست مردمان در پیِ «خدا»یی هستند، کسی، چیزی، که او را، آن را، مقدس بدانند، پرستش آن دلگرمشان کند، به دورش بچرخند، بی‌اندیشه سنگین‌بار، سبک‌بار از هر خردمندی، به دور از هر تکلیف و تعهد، سر بگذارند به فرمانبری و خاکساری!
او می‌دانست که مردمان، خدایان مصری را دیده‌اند، پیکره‌های زرین، به شکلِ و رویِ جانوری، چارپایی، خزنده‌ای... و این خدایان انسان‌ساخته بر دل و جانِ مردمان نشسته بود!
او می‌دانست که طلا چشم‌ها را خیره می‌کند، دل‌ها را می‌بَرد، زبان‌ها را لال می‌کند، عقل‌ها را کور می‌کند، و انسان‌ها را دیو!
و او دیده بود، پرده‌ای از ملکوت را، اثری از گام‌های فرشته وحی را، بازمانده‌ای از حقیقت را، و او برداشته بود و اندوخته بود، و کنار گذاشته بود تا به وقتش!
سامری، طلاهایِ مردمان را گرد آورد، آن برگرفته برگزیده از ملکوت را هم بر آن طلاها زد، و هنرمندی خود را هم به کار بست، گوساله‌ای ساخت، زرین، چشم‌گیر، و با پاره‌ای از حیات و پرتویی از آسمان، بدین صنعت‌گری که صدایی کند همچون گاوِ زنده!
مردمان گوساله را پسندیدند! برایشان عزیز بود، دارایی همه آنان بود، جلوه‌ای هم داشت، صدا می‌کرد، صدایی که هر کسی می‌توانست آن گونه که دوست دارد بشنود و بفهمد، یا اصلا نفهمد!
گوساله زرین سامری شد خدایِ مردمان...
در غیبت موسی،
سامری می‌آید؛
با پاره‌ای از ملکوت،
با سخن‌وری و پیکره‌پردازی،
و در بستری فراهم‌‌آمده از نادانی و ناآگاهی.
و ایمان آن مردمان به دیدن اژدرماری در دستان موسی آمده بود، پس به دیدن گوساله‌ زرینی رفت! تباه شد! باوری که به «جمالِ چهره» بیاید، به سیاهکاری حیله‌گری می‌رود،
آن دین‌ورزی که به رویِ نورانی و «محاسن» حاصل آید، آن گاه که پرده فروافتد و پلشتیِ کردار آشکار شود، دود می‌شود!

گاو زرین بانگ کرد آخر چه گفت
کاحمقان را این همه رغبت شکفت!
پیش گاوی سجده کردی از خری؟!
گشت عقلت صید سحر سامری؟!
نگذری زین بعد سیصد ساله تو
تا که داری عشق آن گوساله تو!

دومین جمعه ماه خدا،
رمضان ۱۴۴۷،
اسفندِ سرگردانِ ۱۴۰۴

محمد سلطانی رنانی
سر  نوشت

5,130

136

سر نوشت

۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۵، ۱۸:۰۳

📎 File

فایل جلد یکم افنان
تفسیر چهل سوره نخست به ترتیب نزول
این کتاب در سال ۱۴۰۲ منتشر شده بود و پیشتر فایل آن را هم به اشتراک گذاشته بودم....

5,770

سر نوشت

۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۵، ۱۸:۰۳

📎 File

محمد سلطانی رنانی
سر  نوشت

5,560

سر نوشت

۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۵، ۱۸:۰۳

1_24272887756.pdf

6,160

114

سر نوشت

۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۵، ۱۸:۰۳

📷 Photo

دلخراش‌تر از این هم می‌شود؟!
رقصِ عزایِ پدران و مادران بر پیکر بی‌جان جوانانشان،
یا خوابیدن دخترک بر سنگ مزار مادرش...
از سنگ، اشک، جاری می‌شود
آری، دلخراش‌تر آن است که عده‌ای که مثلا درس‌خوانده و مدرک‌گرفته و استاد! هستند این همه را دیده‌اند و باز می‌گويند:
عادی است، همه جای دنیا همین طور است، همیشه همین گونه بوده!
یا آن یکی که قتل عام بیشتر از این را هم اخلاقی و موجه می‌داند!
چه سنگین‌بار است
"انسان بودن"
و "انسان ماندن"
در این روزها....

16,200

319

سر نوشت

۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۵، ۱۸:۰۳

⚫️ دردی است چون خنجر
یا خنجری چون درد....

چهار هفته است نمی‌توانم بنویسم؛
نوشتن برای من نفس کشیدن است،
و بغض راه نفس کشیدنم را بسته...
■ چگونه یک انسان این چنین وحشی می‌شود که مغز انسان دیگری را متلاشی می‌کند؟! سرش را می‌برد؟ جانش را می‌گیرد؟!
● انسان‌ در حال نخستین خویش، به سرشت پیراسته‌اش، نمی‌تواند جان انسانی را بدین گرگ‌منشی بگیرد! یک کاتالیزور می‌خواهد! یک عنوان، یک برچسب، یک انگ پیدا می‌شود، و آن وقت یک انسان، انسانی دیگر را "انسان" نمی‌بیند و نمی‌نامد...
سال ۱۹۹۴ در کشور رواندا قوم هوتو به قوم توتسی حمله‌ور شد، و در طی ۱۰۰ روز بیش از ۸۰۰ هزار نفر از توتسی‌ها را وحشیانه قتل عام کرد! نیروهای حافظ صلح که آمدند، از مردان جنگجوی هوتو پرسیدند که شما چگونه مردان و زنان  و کودکان توتسی را گردن زدید، انسان‌هایی همانند شما سیاه‌پوست، هموطن، همشهری..
و هوتوها گفتند: آنها انسان نبودند، توتسی‌ها حشره هستند! آیا شما از کشتن یک سوسک یا مگس احساس گناه می‌کنید! یک توتسی یعنی یک سوسک!
در گوشه دیگری از آفریقا، دیکتاتور دیوانه لیبی، معمر قذافی نیز مخالفان خود را حشره می‌دانست تا حبس و شکنجه و قتل آنان را اخلاقی جلوه دهد.
و صدام و اطرافیانش هم ایرانیان را مجوس نامیدند، بلکه انان را با پشه و مگس همسان کردند تا جنایت‌های خود را اخلاقی جلوه دهند!
این انگ و عنوان می‌تواند قومیتی باشد و می‌تواند ریشه در اختلافات مذهبی داشته باشد، و ممکن است بر محور یک شخص شکل بگیرد: طرفداران و مخالفان بشار اسد، ده سال جنگیدند، خانه همدیگر را ویران کردند، و حتی کودکان همدیگر را سر بریدند!

■ بر ما چه گذشت؟
و چه خواهد گذشت؟
● در نوشتم که در فقه یازده عنوان سلب حیات وجود دارد؛ یازده سرچشمه خون، یازده عنوان اتهامی که می‌تواند رود خون به راه بیندازد. می‌توان به راحتی دهان گشود و چندهزار جانباخته را "مُحارب" یا "مُفسد فی الارض" و یا "باغی" نامید، و فردایِ مرگ هزاران انسان، از بعثت پیامبر رحمت سخن گفت و جشن گرفت و شادی کرد و حتی درباره پیکر جانباختگان جک گفت!
و البته آشکار است که این روند یک‌طرفه نیست و نخواهد بود! چپ، حکومتی، بسیجی، سپاهی، آخوند نیز می‌شود مجوز فحش دادن، قتل کور و سر بریدن و به آتش سوزاندن!
اینکه چندهزار نفر در یکی دوشب کف خیابان‌ها کشته شوند، پیروزی‌ نیست!
لکه ننگی است در عرض جغرافیای جهان و طول درازنای تاریخ!
افشاندن بذر کینه است!
افروختن آتش دشمنی است!
این زخم عفونت می‌کند، چرکین می‌شود، و سر باز می‌کند، و باز خون جاری می‌شود!
و هر سیل خون، دلیل و مستند می‌شود برای سیل خون بعدی! "چون از ما چندهزار کشته شده، ما هم چندهزار می‌کشیم" منطقِ خونبار تکرارشونده‌ است، زنجیره بی‌پایان قتل عام است!

■ چه کنیم؟!
● زنده بمانید! انسان بمانید!
زندگی خود و ديگران را ارزشمند بدانید!
انسان‌ها را انسان ببینید و بنامید،
حتی انسان‌هایی که به نظر ما خطاکارند!
زبان، قلم، لقمه به خون نزنیم،
در آرزوی پنت هوس چندصدمتری، قتل صدهزار آدمی را اخلاقی نشماریم!
جان‌فدا نباشید و از جان‌فدایان دوری کنید: کسی که جان خودش را فدا می‌کند، گرفتن جان دیگری برایش بسیار آسان‌تر است!

■ و برای فرزندان ایران، جوانان و نوجوانان،
می‌نویسم؛
شما در آغاز زندگی هستید، تاب بیاورید، بردبار باشید، "امروز نه آغاز و نه انجام جهان است"،
مهره بازی این‌وآن نشوید. نه جان خود را قربانی کنید و نه شرافتتان را.
شما زنده هستید، و زنده بمانید! نگذارید که "تلفات جنگ"ی شوید که فرمانده‌اش در بستر آسودگی و بیعاری خسبیده!
و نشوید آمار بی‌معنای "کشته‌سازی" و محتویات "کیسه‌های سیاه" و
"سپهر"های نازنین ِ ایران، داغ به دل بابا و مادر نگذارید!
بمانید،
کسی چه می‌داند که "رسیدن روزی گام که خواهد شد"
آری، می‌دانم
و با شما می‌چشم که...
ماندن
در این کابوس خون آلود،
در پیچ و تاب این کوچه بن‌بست،
چه تلخ و سنگین‌بار و دهشتناک است،
ولی ماندن و انسان ماندن،
همینک بزرگترین کاری است که می‌توانیم انجام دهیم؛
ماندن و انسان ماندن شما
یعنی شکست کسانی که می‌خواهند شما را خون فاسد حجامت ببینند، یا پایه‌های خون‌رنگ یک پادشاهی وراثتیِ موهوم..‌..
بمانید،
و انسان بمانید

محمد سلطانی رنانی
سر  نوشت

سر نوشت

۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۵، ۱۸:۰۳

و اینک سه سخن

* برای هر﻿ امتی سرآمدی است، آنگاه که سرآمدشان فرارسد، نه ساعتی پس افتد و نه پیش ۱
همان گونه که هر انسانی فرصت زیستی دارد و اجلی که فرامی‌رسد و تمام؛
هر دسته و گروهی نیز چنین است،
و هر زمامداری،
و هر تمدنی؛
طلیعه‌ای دارد و آغازی،
غروبی دارد و پایانی،
اینکه به حمله خارجی ورافتد و پایان یابد؛ همانند هخامنشیان به اسکندر و ساسانیان به عرب،
یا خوارزمشاهیان به هجوم مغول،
یا دولت‌های پیروز جنگ دوم که رضا پهلوی را ببرند و پسرش را بر جای او بنشانند،
اینکه دادخواهی کتک‌خورده بیاید و با شلیک گلوله‌ای بساط سلطنت پنجاه ساله‌ای را برچیند،
اینکه درباریان و اطرافیان، شاه را جان بستانند، چون فرجامِ نادر افشار،
اینکه شاه خودش واگذارد و برود، همچون احمد قاجار و محمدرضا پهلوی،
خورشید جهان‌تاب باشد یا طالع نحس،
نوشیروان دادگر باشد یا ضحاک ماردوش،
همان گونه که آغازی داشته، بی‌گمان پایانی هم خواهد داشت،

* پس افسانه‌شان کردیم و آنان را پاره‌پاره پراکندیم ۲
فرو که افتادند، به پایان که رسیدند، همه آن قدرت‌ها و خاکریزها و جان‌فدایان و جلادان و گردان‌ها و سپهبُدان، همه آنچه که جمع کرده بودند برای حفظ و حراست و بازداشت و وارونه‌نمایی پاره‌پاره می‌شود، همچون کاغذکی به دست کودکی بازیگوش، تکه‌تکه می‌شود، از آن آتش شعله‌ور، خاکستری می‌ماند پراکنده این‌سو و آن‌سو.
گویی نه خانی آمده و نه خانی رفته! همسایه عرب‌مان را ببینید؛ صدام برایشان شد داستان! افسانه! گذشته‌ای تلخ! اگر آنان هم شاهنامه داشتند میگفتندش: صدامِ ماردوش!

* هر آدمی در گرویِ کردار خویش است ۳
گرویی، یا همان رهن! مبلغ پولی را، زیور زرینی، سند خانه‌ای را گرو برمی‌دارند؛
و هر کسی گرویِ کرده‌هایِ خویش است،
هر کردار و گفتار و رفتاری که از ما سربزند،
بر گردنمان افتاده، گرفت‌وگیر آن شده‌ایم، به گرو رفته‌ایم! حال تا کی و تا کجا باید هزینه بدهیم و جان بکنیم که از گرو درآییم و خلاص بشویم!
و هر ملتی گرو رفته؛ گروی ساده‌دلی‌هایش، گروی فریب‌خوردن‌هایش، و گرویِ انتخاب‌هایش،
یک "بله" می‌گوید و یک عمری سیه‌بخت حجله فریب می‌شود و عروسِ آتش و مادرِ خون! یک امضا می‌کند و می‌شود کنیزک مطبخِ سرایِ آقا، خم می‌شود و تا آخر دستبوس حضرتِ والا، خر می‌شود و چند نسل سواری می‌دهد!

نمی‌دانم فردا چه خواهد شد. نمی‌دانم فردایمان به کدام دیروز دور یا نزدیک همانند است، یا آنکه همانندِ هیچ یک نیست. نمی‌دانم در یک پیچِ تاریخی هستیم یا لحظه پبش از افتادن به دره، یا سرازیریِ آسایش...

ولی می‌دانم که چون برود آنکه رفتنی است،
باز مردم هستند که گروی کار خود می‌روند، رهنِ انتخاب خود می‌شوند، آیا به ذلت بردگی تن دهند و ریسمان بندگی بر گردن گذارند و خود را صغیر و سفیه بدانند و به دنبال سرور و آقابالاسری دیگر!
یا آن مقدار بالغ و عاقل و آزاده شده‌اند که کشورشان را مُلک و مملکت هیچ کسی نخوانند و نخواهند و خودشان را سرپرست خودشان و سرنوشتشان بدانند.

همان گونه که امروزمان در بند انتخاب گذشتگان است،
فردا و فرداها در گرویِ انتخاب امروز ماست!

۱.وَلِكُلِّ أُمَّةٍ أَجَلٌ فَإِذَا جَآءَ أَجَلُهُمْ لَايَسْتَأْخِرُونَ سَاعَةً وَلَايَسْتَقْدِمُونَ
اعراف - 34
۲. فَجَعَلْنَاهُمْ أَحَادِيثَ وَمَزَّقْنَاهُمْ كُلَّ مُمَزَّقٍ
سبأ - 19
۳.كُلُّ نَفْسٍ بِمَا كَسَبَتْ رَهِينَةٌ
مدثر - 38

محمد سلطانی رنانی
سر  نوشت

سر نوشت

۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۵، ۱۸:۰۳

🎥 Video

8,190

138

سر نوشت

۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۵، ۱۸:۰۳

میمون و منبر

او ایستاده، می‌نگریست، نه می‌توانست گامی پیش بگذارد و نه سخنی بگوید، تنها می‌دید. میمونی بر منبر او بالا می‌رفت و چندی می‌نشست به بازیگری. او پایین می‌افتاد و میمونی دیگر بر فراز منبر می‌جهید... منبرش شده بود جایگاه بوزینگان  زشت‌روی.
او می‌دانست، تا آن زمان که به پیامبری برخاسته بود، کسی در جای و جایگاهش طمع نمی‌کرد؛ پیامبری چه دارد جز درد کشیدن و رنج بردن،
مانند موسی، مردمی را از بردگی رهایی بخشی که بندگی گوساله‌ای را آرزو دارند!
و یا مسیح که دو شب در یک جا آرام نگرفت، صلیب بر دوش، در پی خون او؛ دین‌دانانِ یهودی از سویی و تیغ‌دارانِ رومی از سوی دیگر... و یکی از همان چارده همراه همیشگی، همان مهمانان شام آخر، به سی سکه نقره او را فروخت...
پیامبری، آن نیست که میمونی، خوکی، گرازی، یا گرگی در پی آن باشد، پیامبری پیوستگی آدمی است و فرشته و پروردگار .
ولی او در میانه پیامبری‌اش، حکمرانی را پذیرفته بود! منبر او افزون از پیامبری، جایگاه زمامداری شده بود.
او می‌دانست که از موسی گذشته، و از مسیح، و حتی از ابراهیم، او پیامبری و زمامداری را بر یک منبر نشانده بود...
و اینجاست که میمون‌ها، آن بازیگرانِ پلشت، می‌آیند و می‌روند، یا که نه، می‌آیند و نمی‌روند؛ به گونه‌هایی گوشتآلود زهد را فریاد می‌زنند، و شکم‌هایی برآمده‌ که گرسنگی را فضیلت می‌شمرند، و چشمانی دریده‌ که به پرهیزگاری اشارت می‌فرمایند!
او دید و دانست که منبر او آوردگاه سیاست‌بازان سیه‌کردار می‌شود،
و او اندوهگین شد،
بیشتر از ابراهیم، آنگاه که در آتشش می‌انداختند،
و افزون بر موسی، آنگاه که تنها در صحرای سینا جان داد،
و بیش از مسیح، بر فراز صلیب رفته یا نارفته!
چنان اندوهگین که دیگر کسی خنده بر لب‌های او ندید...

می‌نویسم
از
رنجِ
"محمد"  بودن

محمد سلطانی رنانی

سر   نوشت

9,400

سر نوشت

۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۵، ۱۸:۰۳

🟢 اندیشه تابان

و اینک
بخش چهاردهم:

عقل لگدکوبِ بُت
گذشته، هم‌اکنون، و در آینده،
انسان‌های بی‌شماری،
مرد و زن،
دین‌دار و بی‌دین،
تحصیل‌کرده و کم‌سواد،
از همه قشر و صنف و نژادی،
فکر و مغز و وجدان و فهم و دریافت خود را دربست وانهاده‌اند؛
چرا؟!
چرا باید آدمی مهم‌ترین داشته خود،
ارجمندترین گوهره خود را
فروگذارد؟!
عجیب است!
نسبت به اندک دارایی خود بسیار حسابگرند، در هر دادوستد ریزبین می‌شوند که بیشتر به دست بیاورند و کمتر از دست بدهند؛
ولی این گونه و به یکباره
برترین داشته خود را وانهند،
دودستی بدهند به دیگری!
بُت!
دل و دین و جان
و مهم‌تر از همه،
عقل
را به پای خودساخته و خودبافته قربانی می‌کنند!
سخت باورمان می‌شود؛
ولی حجم بسیار دانسته‌ها،
و مدرک دکتری و لقب‌های خدانشان،
و جهاندیده بودن و فرنگ رفتن،
و دین‌ورزی و انجام مناسک مذهبی،
همه این‌ها هست و
باز طرف، یک
بت
تراشیده و ریسمان بندگی آن را بر گردن گذارده!
دیده‌ام،
بسیاری را
که تا پیش از آنکه کار به
بت‌شان
برسد، بسیار دانا و خردمند هستند و
حتی اخلاق‌مدار...
ولی پای
بت‌
که وسط می‌آید؛ می‌شوند
"زنگیِ مستِ تیغ به دست"
در برابرِ
بت‌
می‌شوند
بی‌همه‌چیز!
امروز فرزندی به من گفت که پدرش،
پدری که فرزندانش را بسیار دوست می‌دارد،
به او گفته بوده:
من برای
بت
حاضرم بر روی بچه‌هایم سنگ بگذارم!
جای شگفتی ندارد!
کسی که برای خودش
بت
می‌تراشد،
عزیزترین داشته‌اش را
عقلش را
در برابر
بت
در خاک می‌کند؛
در خاک کردن فرزند،
و سنگ گذاشتن بر هر انسانی،
بی‌گناهی،
ستمدیده‌ای،
بسیار برایَش آسان است.
کسی که ریسمان بندگی
بت
بر گردن آويخته،
نه با زبان عقل سخنی می‌گوید؛
و نه از زبان خرد سخنی می‌شنود،
او تنهاوتنها
بت
را می‌بیند،     وتنهاوتنها
بت
را می‌شنود.
بت
نتراشیم،
بت
نپرستیم،
به هیچ نام، در هیچ لباس...

محمد سلطانی رنانی

سر   نوشت

7,750

سر نوشت

۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۵، ۰۵:۰۸

🎁 هدیه آدینه

ابن‌ابی‌حاتم رازی (عبدالرحمن بن‌محمد، مفسِّر و حدیث‌شناس شافعی، م. 327ق.) چنین نقل می‌کند که معاویه به مردم گفت: آیا نمی‌دانید که کتاب خداوند بر حقّ است؟ مردم گفتند: چرا، چنین است!
معاویه گفت: پس این آیه را بخوانید که «وَإِنْ مِنْ شَيْءٍ إِلَّا عِنْدَنَا خَزَائِنُهُ وَمَا نُنَزِّلُهُ إِلَّا بِقَدَرٍ مَعْلُومٍ» [گنجینه‌هایِ همه چیز نزدِ ماست و تنها به اندازه شناخته‌شده‌ای آن را فرومی‌فرستیم] (حِجْر، 21)؛ آیا به این آیه ایمان ندارید و نمی‌دانید که حقّ است؟! گفتند: چرا، ایمان داریم! معاویه گفت: پس چرا مرا نکوهش می‌کنید؟!
اَحنَف بن‌قیس تَميمی برخاست و گفت: ای معاویه، به خداوند سوگند که تو را درباره آنچه در گنجینه‌هایِ خداوند است، نكوهش نمی‌کنیم؛ بلکه تو را درباره آنچه خداوند از خزائن خویش نازل کرده و تو در گنجینه‌های خودت قرار دادی و در بر آن ببستی، ملامت می‌کنیم!
معاویه سکوت کرد!
(تفسیر القرآن العظیم، ج7، ص2261).
• مردم آن مقدار آزادی داشتند که معاویه را به جایگاه خلیفه مسلمانان، درباره بهره‌مندی از ثروت و تقسیم عادلانه دارایی‌های عمومی، آشکارا ملامت کنند.
• قرآن کریم، متن است. و سیاست‌بازان با مغالطه‌هایِ گوناگون و زبان‌آوری‌هایِ فریبکارانه می‌توانند آیه‌ای از آن را به سود خود جلوه دهند. آری، این انسان است که از سویِ متن سخن می‌گوید.
• آیه حجر،21 مورد توجه متکلمان و فیلسوفان مسلمان، از جمله صدرالمتألهین، قرار گرفته است. حکیم به خردمندی بهره خود را از این آیه می‌برد، و معاویه تلاش می‌کند آن را به سویِ خویش بکشاند.
• دانایِ دلیر است که می‌تواند برخیزد و فریب را رسوا کند؛ به شجاعت برخاسته سخن بگوید، و به علم و معرفت، نیکی را از تباهی جدایی بخشد.
• احنف از یاران امام علی است که در نبرد صفین با معاویه و یارانش جنگیده بود. پس از شهادت امام و در پیِ صلح و واگذاریِ حکومت به معاویه، احنف نیز همانند دیگر مسلمانان گاهی نزد معاویه حضور پیدا می‌کرد و آزادمنشانه سخن می‌گفت.‌
• در پیِ این گفت‌وشنود، معاویه نخواست یا نتوانست احنف را بکشد یا زندانی کند؛ بلکه احنف هفت سال پس از معاویه نیز زیست!

تفسیر افنان، جلد سوم، سوره حِجْر، گزیده‌ای از سخنان مفسّران.

محمد سلطانی رنانی

سر   نوشت

سر نوشت

۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۵، ۰۵:۰۸

💭وهم مقدّس💭     [۳]

در و گذشت که:
وهم، از حقیقت تهی است؛ بافته است، نه یافته. و اگر پرس‌وجو شود و بررسی، همچون سایه‌ای به پرتوی آفتاب محو می‌شود. و برای آنکه پرده‌نشین باقی بماند باید دورتادورش دیوار بلندی کشید و آن را "مقدَس" دانست.
وهمِ مقدس، با سه راهکار (تکنیک) پاسبانی می‌شود. یکم شبهه نامیدن و پیشاپیش به بطلان حکم دادن. دوم سکوت. و سوم وارونه‌گویی.
وهم مقدًس می‌ماند، لایحه‌ها و دفاعیه‌هایِ آن متراکم می‌شود و سنگین‌بار؛
گاه با حماسه و شعر پشتیبانی می‌شود،
و گاه با دشنام و قمه‌کشی!
چه می‌شود؟ و چه می‌ماند؟
یک مجموعه ناهماهنگ،
پر از تناقض و آکنده از تعارض،
می‌شود داستان آن گلدان عتیقه هزارتَرَک، پر از نقش و خطوط نامفهوم، و درون‌بویناک، یادگاری از گذشته دور که خانه به خانه همراهمان برده‌ایم، زندگی و کاشانه‌مان را بدبو کرده، ولی....
نه می‌توان از آن دست برداشت که محل دلبستگی‌هاست،
نه می‌توان بدان دل بست که سخت جان‌خراش شده،
و نه گامی از آن پس می‌گذارند که فرسخ‌ها دنبالش دویده‌اند...

"وهم مقدس"
می‌ماند
با همه شکست‌ها، و ناهنجاری‌ها،
با انبوهی از بگومگو و درگیری،
می‌ماند،
کهنه می‌شود،
می‌پوسد،
کپک می‌زند،
تباه می‌شود
و تباه می‌کند... .

سروده استاد است:
برین بهار و درین بوستان بسی ماندیم
به شوق میوه‌ی شاداب و نورسی ماندیم

جهان مسابقه‌ی نظم و هوش ملّت‌هاست
دریغ، ما، که درین کاهلی بسی ماندیم

میان لای و لجن، در عفونت تاریخ،
به زیر سایه‌ی "وَهم مقدّسی" ماندیم

نیامدیم سوی راه خویش در همه عمر
همیشه منتظر رفتن کسی ماندیم
شفیعی کدکنی

وهم مقدس
نخست باید
از پرده قُدس درآید،
باید آشکار شود که مقدس نیست،
باید دانست که
او نیز
همانند من و شما،
نه "همه چیز دان"
است و
نه "خطاناپذیر" !
و آنگاه که سپر افتاد و پرده بر کنار رفت...
دیگر نیازی به نبرد نیست:
آفتاب می‌تابد و وهم می‌پرد،
محو می‌شود،
آنچنان که گویی هیچگاه نبوده!
شاید در تاریخ‌نامه‌ها نامی از آن ببرند،
یا در افسانه‌ها یاد شود...

محمد سلطانی رنانی

سر   نوشت

7,640

Showing 12 of 12 posts

No more posts

رتبه‌بندی

ورود لازم است

نظرات کاربران (0)

هنوز هیچ نظری وجود ندارد. اولین نفری باشید که نظر خود را به اشتراک می‌گذارید!

کانال‌های تلگرام مرتبط

Loading recommended channels...

سر نوشت

سر نوشت

رتبه‌بندی

رشد مشترکان (6 روز گذشته)

آخرین پست‌ها

رتبه‌بندی

نظرات کاربران (0)

کانال‌های تلگرام مرتبط

بستان الأزهر الشريف

Iranist

صحيح السنة النبوية ٢٠١٨/٨/٢٦ إنشاء القناة🌴

صبيان السفارة

🇮🇷🌎موسسه همسان گزینی آدم و حوا🌎🇮🇷

أَفَلَا تَعْقِلُونَ!

عَذراء

إيڪيز 💕🦋

کانال‌های تلگرام مرتبط

بستان الأزهر الشريف

Iranist

صحيح السنة النبوية ٢٠١٨/٨/٢٦ إنشاء القناة🌴

صبيان السفارة

🇮🇷🌎موسسه همسان گزینی آدم و حوا🌎🇮🇷

أَفَلَا تَعْقِلُونَ!

عَذراء

إيڪيز 💕🦋

نظرات کاربران (0)

آخرین پست‌ها